Camino de Santiago - Camino Frances Ημέρα 34η 3 Ιουνίου 2025.

 Arzua – O Pedrouzo

Έχει ήδη ξημερώσει και εντελώς χαλαρός ξεκινάω την μέρα μου .

Το καθημερινό περπάτημα θεωρείται ως εκ των ων ουκ άνευ, για αξιοπρεπή εμφάνιση σε μεγάλες αποστάσεις. Προπονημένος σε ποικιλία διαδρομών με οποιοδήποτε καιρό. Επεδίωκα στις προπονήσεις μου να βρίσκω κακό καιρό, γιατί αυτός ΔΕΝ θα με απέφευγε.  Αρχικά μια φορά την εβδομάδα και αργότερα σχεδόν καθημερινά περπατούσα φορτωμένος με το σακίδιο, όπως ακριβώς σχεδίαζα για την διαδρομή.  Όταν έφτασα άνετα τα επαναλαμβανόμενα 30 - 35 χιλιόμετρα, τότε ήξερα ότι είμαι έτοιμος.

Όλο το προπονητικό μου πρόγραμμα βγήκε χωρίς το παραμικρό πρόβλημα, χωρίς κανένα τραυματισμό ενώ στο Camino, η συνολική μου απόδοση ήταν απίστευτη. Αποκορύφωμα η ανάβαση στο O Cebreiro, ακόμη δεν κατάλαβα πως το έβγαλα τόσο άνετα. Όσο πέρναγαν οι ημέρες έμοιαζα με αλεξίσφαιρος, ακατάβλητος και ακούραστος. Σαν να μην υπήρχε τίποτα ικανό να μου ανακόψει την ταχύτητα και την ορμή. Νοιώθοντας άπειρη αγαλλίαση στην ψυχή, έπαψα να μιλάω με τα πόδια μου, ίσως και να ήταν κουρασμένα. Τα ταξίδια δεν προσφέρουν μόνο αναμνήσεις. Νομίζω με έφτιαξε καλύτερο άνθρωπο. Ακόμη και τώρα στην έκτη δεκαετία της ζωής μου, μου άλλαξε γνώμη για κάποιες άλλες εθνότητες. Δεν θα ήθελα να φύγω από αυτή την ζωή με λάθος άποψη για κάποιους άλλους. Το ταξίδι αυτό δεν ήταν προς το Santiago, αλλά ήταν προς τα μέσα μου.    

Διασχίζοντας την πόλη της Arzua για τελευταία φορά, ακολουθώ τις ταμπέλες που διαφέρουν από την χάραξη του χάρτη. Οι ταμπέλες δείχνουν νέα πορεία και διαδρομή από τον χάρτη μου.

Σήμερα στο δρόμο συνάντησα και αρκετούς καλλιτέχνες σπαρμένους σε όλο το μήκος της διαδρομής, οι οποίοι σφραγίζουν το διαπιστευτήριο με βούλα από κερί και πατάνε διαφορά σύμβολα που έχεις επιλέξει προηγουμένως ο ίδιος.

Η κούραση λιγόστεψε σήμερα.  Έχω ήδη κλείσει τα αεροπορικά και το τρένο για την επιστροφή μου, και το κυριότερο έχω πεθυμήσει την οικογένεια μου. Όλη η διαδρομή στην βροχερή Γαλικία έχει δέντρα ψηλά που μοιάζουν με ευκάλυπτο. Συνεχίζω να βάζω ταινίες στα δάχτυλα για να μην έχω καμμιά δυσάρεστη έκπληξη από φουσκάλα. Έτσι όπως είμαι τώρα, είναι σαν να μην έχω κάνει ούτε ένα χιλιόμετρο . Το βάρος του σακιδίου ούτε που το σκέφτομαι. Η συννεφιασμένη πλάση ολόγυρα είναι απόλαυση.

Κάποια στιγμή περνάω από υπαίθρια έκθεση, το El Muro de la Sabiduria. Είναι ένας μακρόσυρτος τοίχους που στο ύψος των ματιών το οποίο έχει τοποθετημένες ταμπέλες με γνωμικά και σοφίες που έχουν ειπωθεί. 

Αν και έχει βγει ο ήλιος οι ακτίνες του δύσκολα θα μας βρουν κάτω από τόσο πυκνή φυλλωσιά. Στο χωριουδάκι A Calle στο Bar “LINO” ένα εξοικειωμένο σπουργίτι κάθισε στο χέρι μου για να φάει το κέικ μου. Ο θρασύς απόγονος των δεινοσαύρων έφαγε όλο το κομμάτι και έφυγε. 

Πριν προλάβω να βγω από το χωριό, βρισκω τους Ιρλανδούς στο cafe bar “VENO” να πίνουν μπύρες και να τηρούν το έθιμο του καταστήματος.

 Στην μπύρα που θα πιείς σου δίνουν μαρκαδόρο και γράφεις ότι θες πάνω στο μπουκάλι. Στη συνέχεια το τοποθετείς στον τοίχο.  Σίγουρα κάποια στιγμή τα μαζεύουν. Με 300.000 περιπατητές κάθε χρόνο, ο τοίχος γράφει την δικιά του ιστορία καθημερινά. Το VENO φτιάχνει την δικιά του μπύρα, και είναι ωραία. 

Από την προηγούμενη ημέρα είχα κλείσει κρεβάτι στο μικρό χωριό A Rua στο Albergue Espiritu Xacobeo, όμως στάθηκε αδύνατο να σταματήσω. Δεν μου κάνει καρδιά να κόψω. Έχει τόσο ωραία ημέρα και το «κοπάδι» συνεχίζει δυτικά. Κάπως έτσι κι εγώ προχωράω και βρίσκομαι μετά από δύο χιλιόμετρα στην πόλη O Pedrouzo στο δημοτικό διαμέρισμα O Pino, των 1.000 κατοίκων, στο Albergue Municipal (Δημοτικό), ακυρώνοντας τηλεφωνικά το προηγούμενο. Το O Pedrouzo είναι μια πόλη φτιαγμένη για τους προσκυνητές. Είναι η τελευταία πόλη πριν το προσκύνημα στον καθεδρικό του Santiago. 

Ο δημοτικός ξενώνας μέχρι το βράδυ είχε γεμίσει. Στην πόλη κορμιά απλωμένα. Κανένας δεν πόναγε, κανένας δεν παραπονιόνταν. Ξέρουμε ότι αύριο είναι η τελευταία μας ημέρα στην διαδρομή του Αγίου Ιακώβου. Μια διαδρομή που κάποιοι από εμάς την περιμέναμε χρόνια να συμβεί. Το όλο σκηνικό μου θύμισε την πλατεία του χωριού μου, όταν περνώντας από τα μαγαζιά της πλατείας, σταματάς σε όλα τα τραπέζια να ανταλλάξεις κουβέντες με όλους. Αν όχι κουβέντες τουλάχιστον ένα χαμόγελο. Όπου κάθομαι εναλλάσσω πότε καφέ και πότε μπύρα. Το απόγευμα μάζεψε μαύρα σύννεφα και κάτι αστραπές που φαίνονται μακρινές. Το κρεβάτι μου είναι δίπλα στο παράθυρο και το βράδυ κοιμάμαι με την βροχή να με νανουρίζει.

Camino de Santiago Camino Frances Ημέρα 35η. 4 Ιουνίου 2025

 

O Pedrouzo – Santiago de Compostela

Ξυπνάω στις 03:30, το μάτι γαρίδα. Γρήγορο πρωϊνό και βγαίνω στον δρόμο.

Σύντομα αφήνω πίσω μου το O Pedrouzo, φορώντας το πόντσο μου. Το ψιλόβροχο δεν χρειάζεται ομπρέλα. Βγαίνοντας από την πόλη βαδίζω μόνος. Ανοίγω τον φακό κεφαλής και στρίβω αριστερά στο θεοσκότεινο μονοπάτι.

Οι ευδιάκριτες ακόμη και το βράδυ πινακίδες δεν αφήνουν αμφιβολίες για την πορεία μου. Μπαίνω στο Carballeira de San Anton (στα Γαλικιανά δάσος με βελανιδιές) και πανύψηλους ευκάλυπτους . Η βροχή συνεχίζει αδιάλειπτα. Το σκοτάδι, τα σύννεφα και τα πανύψηλα δέντρα δημιουργούν το απόλυτο μαύρο.  Όταν τελειώνει το δάσος, από μακριά ατενίζω τα φώτα του αεροδρομίου του Σαντιάγο που αντανακλούνε στα σύννεφα. Παντού μαυρίλα και σκοτάδι και στο βάθος φως. Σαν τούνελ μοιάζει. Συναντώ διάσπαρτα σπίτια μέχρι και την περιοχή O Amenal, όπου μπαίνω για δεύτερη φορά σε δάσος με βελανιδιές και ευκάλυπτους για σήμερα, στο Carballeira de Cimadevilla .

To πηχτό σκοτάδι κυριαρχεί και πάλι. Ο φακός συνεχίζει να μου φωτίζει τον δρόμο. 

Αφήνω την νύχτα να με αγκαλιάσει με το σκοτάδι της. Δεν με φοβίζει. Οι σταγόνες βροχής με χτυπάνε ρυθμικά. Αφήνομαι στην ησυχία του δάσους. Πολύ μακριά φέγγουν τα φώτα του αεροδρομίου. Το σκοτάδι γίνεται ακόμη πυκνότερο με τα μαύρα σύννεφα. Φαίνεται ότι θα αργήσει να χαράξει. Σιωπή ολόγυρα. Μόνο η αναπνοή μου. Η βροχή σκεπάζει τον ήχο των ανηφορικών βημάτων μου. Μόνη πηγή φωτός ο αδύναμος φακός μου. Θεϊκή πορεία.

Όταν έφτασα στην κορυφή του λόφου Alto de Barreira (360 μέτρα) άκουγα τις μηχανές των αεροσκαφών πολύ καθαρά, να περιμένουν στην άκρη του διαδρόμου 17 για απογείωση. Από την κορυφή του λόφου άρχισε να ξημερώνει. Επιτέλους κλείνω τον φακό.  Ο χωματόδρομος έγινε βάτος με την βροχή να με δροσίζει. Επόμενος σταθμός το Porta de Santiago, αλλά είναι όλα κλειστά, ούτε ένα καφέ και συνεχίζω. Λίγο αργότερα, στην Lavacolla συναντάω τους φίλους μου Κορεάτες. Ήταν μπροστά μου και ένα στιγμιαίο λάθος θα τους οδηγούσε εκτός πορείας. Τους είδα και τους φώναξα. Γύρισαν πίσω και περπατήσαμε μαζί μέχρι που ξεπρόβαλε μικρό καφενεδάκι . Ο Πρώτος καφές μου καφές για σήμερα. Οι φίλοι Κορεάτες συνέχισαν. Η βροχή δεν σταμάτησε ούτε στιγμή. Μπήκα μέσα και έσταζα από νερό και ευτυχία. Η νυχτερινή μου διαδρομή ήταν μια μοναδική στιγμή. 

Αυτός ο δρόμος τελικά δεν οδηγεί απλώς στο Σαντιάγο, αλλά σε μια εσωτερική θάλασσα γαλήνης και ηρεμίας. 

Στο Monte de Gozo όλοι ακολουθούμε την οδό Rua de San Marcos έως την κορυφή του λόφου. Από το παρεκκλήσι του Αγίου Μάρκου μπορείς να δεις τον καθεδρικό του Santiago. Εδώ παίρνεις και την τελευταία σφραγίδα. Η οδός μετονομάζεται σε Rua do Gozo, και όλο ευθεία καταλήγει στον Καθεδρικό.  Στο τέλος της κατηφόρας βρίσκεται η είσοδος της πόλης με την ανθοστολισμένη ταμπέλα που γράφει SANTIAGO DE COMPOSTELA.

Eφτασα. Παίρνω σε διαδοχικά τηλεφωνήματα όλη την οικογένεια.

Οδεύω προς την πλατεία του Καθεδρικού ναού Catedral de Santiago de Compostela στην Praza de Obradoiro.

Βαθιά συγκίνηση  και αγκαλιές. Οι Αυστραλοί κλαίνε. Οι Κορεάτες με τα αδύναμα χεράκια τους με σφίγγουν δυνατά. Οι Αμερικάνοι, ο Σουηδός , οι Γερμανοί και πόσοι ακόμη χαιρετισμοί και αγκαλιές. Τους Ιταλούς τους έχω χάσει εδώ και μέρες.  Δεν δώσαμε καμμιά υπόσχεση για το μέλλον αλλά κάποτε θα τους ξαναδώ. Από το κάτω στενό στην οδό Rua das Carretas , πάμε όλοι μαζί να παραλάβουμε τις Compostela μας.

 Αρχικά παίρνεις έναν αριθμό αναμονής. Ούτε πέντε λεπτά δεν περιμέναμε και μπαίνουμε με σειρά σε μια αίθουσα με πολλούς υπολογιστές. Εδώ συμπληρώνω τα στοιχεία μου. Μετά περιμένω πάλι στη σειρά, και πολύ σύντομα πάω στον αρμόδιο υπάλληλο. Ελέγχει τις σφραγίδες και με ρωτάει αν θέλω και πιστοποιητικό για την χιλιομετρική απόσταση. Μου τα τυπώνει και έτοιμος.

 Περί CREDENTIALS  ή Διαπιστευτήριο.

Στο όχι πολύ μακρινό 1958 ο παριζιάνικος σύλλογος αναπτύσσει το πιστοποιητικό προσκυνητή, διαπιστευτήριο ή credential. Καθώς στην διαδρομή συνέρρεαν φυσιογνωμίες που οι κάτοικοι θεωρούσαν τυχοδιώκτες. Με τα διαπιστευτήρια ξεχώρισαν την ήρα από το σιτάρι     

Στις μέρες μας πιστοποιητικό προσκυνητή, διαπιστευτήριο ή credential βρίσκεις παντού.  Το δικό μου το πήρα από την αδελφότητα του Saint Jean Pied de Port.

Έξω από τον καθεδρικό της Παμπλόνα έχει αυτόματο μηχάνημα πώλησης credential . Με πάνω από μισό εκατομμύριο περπατητές τον χρόνο στην Ισπανία, διαπιστευτήρια πουλάνε ακόμη και οι καντίνες. Παίρνεις όσα θέλεις , συμπληρώνεις όσα θέλεις. Από την πρώτη ημέρα έβαζα ακόμη και τρείς σφραγίδες ανά ημέρα, για να έχω να θυμάμαι. Στο τέλος επέδειξα δυο διαπιστευτήρια, ο έλεγχος κράτησε δευτερόλεπτα. Ωραίο είναι ως ενθύμιο να έχεις ακόμη και τρία ενεργά, και όπου βρεις σφραγίδα cello βάζε και από μια. 

Με τα παιδιά δίνουμε ένα αόριστο ραντεβού για το απόγευμα και τώρα πάμε ο καθένας στο δικό του Albergue για ξεκούραση. Το δικό μου είναι το Loop in Hostel. Μεγάλο και άνετο. Στο διάδρομο με πετυχαίνει η μια Κινέζα που με ακολουθούσε στην διαδρομή της 13^ης ημέρας, στην διαδρομή Santovenia- Burgos. Πέρασαν 20 ημέρες και με θυμόταν. Άφησε την παρέα της και έτρεξε να με αγκαλιάσει. Ταυτόχρονα εξηγούσε στους άλλους το πως με ξέρει. Με καλούνε να φάω μαζί τους, αλλά ήμουνα ακόμη φορτωμένος και άπλυτος. Το αφήσαμε για μετά.

Το να κοιμηθώ μεσημεριάτικα στάθηκε αδύνατον.  Μετά το μπάνιο βγαίνω στην πόλη. Ακολουθεί περπάτημα σε όλη την πόλη. Όταν συνάντησα τον Σέρβο μου φώναξε , αδερφέ μου, είμαστε οι μόνοι ορθόδοξοι εδώ. Στο επόμενο μπαράκι με τους Σκωτσέζους πίνω μπύρες.    

Το βράδυ ξεκίνησε να βρέχει και πάλι. Σκεπάστηκα με την κουβέρτα μου και για πρώτη φορά θα με ξύπναγε ο ήλιος.

Camino de Santiago Ημέρες 36η & 37η . 5-6 Ιουνίου 2025.

 

Camino de Santiago - Camino Frances 2025

Ημέρα 36^η   5 Ιουνίου 2025.

SANTIAGO DE COMPOSTELA

Η Πραγματοποίηση του Camino σημαίνει μετάνοια, ασκητισμό, αυστηρότητα,  υπέρβαση ψυχική και θέληση. Από όλα αυτά κράτησα μόνο το τελευταίο για μένα.

Την κι αν τερμάτισα χθες, η σημερινή ημέρα ήταν γεμάτη. Όλο το πρωί βρέχει. Αργότερα μέσα στην μέρα έβγαλε και ήλιο. Με το ψιλόβροχο έκανα μια δοκιμαστική διαδρομή για τον σιδηροδρομικό σταθμό , ώστε να μην τον ψάχνω αύριο τα ξημερώματα.

Η ημέρα κύλησε στα καφέ της πόλης, σε πολύωρη επίσκεψη στον Καθεδρικό του Santiago με την κρύπτη και το μουσείο, με τυχαίες συναντήσεις συνοδοιπόρων και ατελείωτες βόλτες.  

 

Ημέρα 37^η   6 Ιουνίου 2025.

SANTIAGO DE COMPOSTELA – Madrid - ATHENS

Εμφορτος συναισθημάτων μέσα στην νύχτα, διασχίζω τα στενά σοκάκια σε μια βροχερή πόλη. Όνειρο ετών που έγινε πραγματικότητα , νύχτα ακόμη με την νεολαία να επιστρέφει σπίτι, αδειάζοντας τα μπαράκια του κέντρου. Γεμάτος νοσταλγία κατηφορίζω για το σιδηροδρομικό σταθμό, προσπερνώντας τα νέα παιδιά. Βρέχει και η μικρή μου στραπατσαρισμένη ομπρέλα για τελευταία φορά εκτελεί τα καθήκοντα της.  Η μικρή μου ομπρέλα που μου έδωσε ένα μόνιμο «παράσημο» στο αριστερό μου μπράτσο, στο zubiri, το θρυλικό για τα δύσκολα του περάσματα, σε λίγο θα πεταχτεί. Πιο πλήρης από ποτέ εγκαταλείπω την πόλη, που ακόμη κοιμάται. Ησυχία παντού, τα βήματα μου τα σκεπάζει η βροχή. Μια βροχή συνεχής απαλή και ποτιστική. Γεμάτος ιδέες για μελλοντικές διαδρομές μπαίνω στον σιδηροδρομικό σταθμό. Θεέ μου γιατί τελείωσε από τώρα. Μόνο 35 ημέρες περπατάω. Βαθιά συγκινημένος παίρνω και μια μικρή ατομική τούρτα του Santiago με ζάχαρη άχνη και σοκολάτα τριμμένη στο σχήμα του σπαθιού. Φίλε Κοέλιο, το σπαθί της αναζήτησης το βρήκα με την πρώτη.

Εμφορτος συναισθημάτων, ιδεών και αναμνήσεων με 300 χιλιόμετρα την ώρα εγκαταλείπω την Γαλικία και πάω Μαδρίτη. Αργά το βράδυ προσγειώνομαι στην Αθήνα.  

Ε Π Ι Λ Ο Γ Ο Σ

Τελικά ισχύουν τα τρία στάδια του El Camino ?

 Τα ΥΠΟΤΙΘΕΜΕΝΑ τρία στάδια του El Camino που πολλοί μιλάνε για αυτά, αφορούν το : 1)  ΣΩΜΑ, Προσαρμογή σε πολύωρη κούραση, φουσκάλες & πόνος στην διαδρομή Saint Jean Pied de Port έως το Burgos. 2) ΜΥΑΛΟ. Burgos- Galicia Μονοτονία τοπίου , δοκιμασία μυαλού. Διανοητική πρόκληση, και 3) ΨΥΧΗ. Ολη την επαρχία της Galicia έως το Santiago. Η απόλαυση. Πράσινα τοπία και λύτρωση. … ΟΧΙ ΔΕΝ ισχύουν. ΤΟ El Camino είναι ένα συνεχές βίωμα μοναδικό και ανεπανάληπτο.

 Το σώμα , το πρώτο στάδιο, πάντα πονάει από την αρχή ίσα με το τέλος. Απλά παίρνεις διαζύγιο με την αίσθηση του πόνου και δεν δίνεις σημασία. Τα πληγωμένα και πληγιασμένα πόδια δεν σε εγκαταλείπουν ποτέ. Ειδικά για αυτό το πρώτο στάδιο θα πρέπει να έχεις αποκτήσει φυσική κατάσταση, και όχι μόνο. Αντοχή, μυϊκή ενδυνάμωση, ισορροπία και ευλυγισία, θα σε βοηθήσουν να βγεις αλώβητος.

Το δεύτερο στάδιο λένε ότι είναι με το μυαλό. Μα το μυαλό πάντα παίζει παιχνίδια , και συμβαίνει κάθε φορά που έχεις ανάβαση, κάθε φορά που είσαι μόνος στα νυχτερινά κομμάτια, κάθε φορά που κάτι δεν πάει καλά , κάθε φορά που σκέφτεσαι την οικογένεια, κάθε φορά που βρέχει, κάθε φορά που αφήνεις χαράματα το ζεστό κρεβάτι, κάθε μα κάθε φορά για κάθε μέτρο και κάθε χιλιόμετρο. Αλίμονο αν περιμέναμε τo επιβλητικά μεγάλο και ατελείωτο οροπέδιο της meseta , για να μας κάνει το μυαλό μας παιχνίδια. Προσωπικά τις διαδρομές ΟΛΕΣ τις λάτρεψα, την κάθε μια ξεχωριστά. Έκανα 1.000.000 βήματα, 35 ημέρες μακριά από την οικογένειά μου. 1.000.000 σκέψεις. Κοιτάς γύρω σου για να δεις που είσαι γιατί το μυαλό σου, σου λέει ότι είσαι στον παράδεισο.  Το περπάτημα ενισχύει την λειτουργία του εγκεφάλου, την διαύγεια και την συγκέντρωση.

Τρίτο και τελευταίο η γαλήνη της ψυχής λόγω τοπίου και πρασινάδας  υποθέτω. Νοιώθεις λύτρωση. Προσωπικά την λύτρωση μου την βρήκα εκκινώντας την διαδρομή, από την Γαλλία ακόμη. Βίωσα το σύνδρομο του οδοιπόρου ή wanderlust effect ή Stendhal syndrome . Αυτή την απίστευτα έντονη ψυχολογική ευφορία. Μια αίσθηση απέραντης ευτυχίας, απλότητας, αστείρευτης ενέργειας, συναισθηματικής ανάτασης, τελειότητας, αίσθηση σύνδεσης με κάτι ανώτερο από αυτό τον κόσμο. Ίσως κάποιος ποιητής κάποτε μπορέσει όσα ανεξήγητα βίωσα, να τα περιγράψει με λόγια. Η νυχτερινή μοναχική πορεία μου, από το O Pedrouzo στο Santiago de Compostella πέρναγε μέσα από το Carballeira, το δάσος με τίς πανύψηλες βελανιδιές όπου μαζί με τα μαύρα σύννεφα και την νυχτερινή ώρα δημιουργούσαν ένα σκηνικό απόλυτου σκοταδιού. Θεϊκή πορεία. Ένα σπουργίτι κάθισε στο χέρι μου για να ταϊστεί,  

Αλογα με πλησίαζαν στους φράχτες για να τα χαϊδέψω. 

Οπότε ένας δρόμος ευτυχίας , περιμένει κάθε ταξιδιώτη, ένας δρόμος διάρκειας από Saint jean pied de port μέχρι το Santiago de Compostela.

Στο τέλος μια μικρή μελαγχολία γιατί όλα τέλειωσαν, την περνάς εύκολα , γιατί σκέφτεσαι το επόμενο ταξίδι.